Paracetamol nie pomaga na ból krzyża

 

Chociaż paracetamol - samodzielnie lub w skojarzeniu z innymi substancjami czynnymi - nadal jest często rekomendowany w bólu krzyża, jego skuteczność w tym wskazaniu nie należy do najwyższych. Wskazują na to wyniki metaanalizy, która – jak wiemy (patrz: Jak szybko ocenić badanie prezentowane przez przedstawiciela?) stoi najwyżej w hierarchii wszystkich dowodów naukowych.

 

Paracetamol jest nieskuteczny w bólu krzyża

 

Powyższy wniosek sformułowano w oparciu o wyniki 13 badań klinicznych przeprowadzonych na łącznej próbie 1725 pacjentów z bólem pleców i – dodatkowo – ponad 3500 pacjentów z chorobą zwyrodnieniową stawów kolanowych i biodrowych. W metaanalizie oceniono nie tylko częstość i stopień nasilenia bólu (w skali od 0 do 100), ale również potencjalną niepełnosprawność, jakość życia pacjentów, stosowanie się chorych do zaleceń terapeutycznych czy ryzyko działań niepożądanych związanych ze stosowaniem paracetamolu. Obserwacja trwała od 1 do 12 tygodni – brane więc było pod uwagę stosowanie leczenie doraźne i krótkotrwałe, jak również terapia przewlekła.

 

Jasny wynik analizy

 

Paracetamol okazał się nieefektywny z walce z bólem w dolnej części pleców. Co więcej, lek ten ani nie poprawiał jakości życia ani nie zmniejszał stopnia niepełnosprawności. Podobne wyniki uzyskano również w przypadku pacjentów z chorobą zwyrodnieniową – w tej grupie – w ocenie ekspertów – istotną rolę powinien pełnić nie paracetamol, ale m. in. wybrane NLPZ lub/i ewentualnie glikokortykosteroidy, czyli preparaty o udowodnionej komponencie przeciwzapalnej.

 

Autorzy metaanalizy podkreślają, że mimo tak słabych wyników uzyskanych w kontekście paracetamolu, preparat ten nadal cieszy się dużą popularnością wśród pacjentów raportujących ból krzyża czy ból związany z chorobami reumatycznymi. Stąd nadal istnieje potrzeba przeprowadzenia kolejnych badań.

 

Zacytowana metaanaliza jest kolejnym dowodem naukowych świadczącym również, że paracetamol może uszkadzać wątrobę. Mechanizm tego bardzo niekorzystnego powikłania przedstawiony jest w artykule: Pacjent „na kacu”? Nie rekomenduj paracetamolu.


Puenta:

Jeśli pacjent zgłasza bóle okolicy lędźwiowej kręgosłupa (czyli np. potoczne „bóle krzyża”), które nie są związane z żadną chorobą przewlekłą i występują przez krótki czas, zarekomenduj NLPZ, a nie paracetamol.

Jeśli pacjent dodatkowo skarży się na problemy żołądkowo-jelitowe lub bóle brzucha, dodatkowo wydaj IPP w ramach leczenia gastroprotekcyjnego.

 

Przygotował zespół zatrzymajpacjenta.pl